آینده قیمت طلا در سایه تنش‌ها؛ رالی جهانی و فرصت‌های بازار تهران

بررسی آینده قیمت طلا در شرایط فعلی نیازمند نگاهی دقیق به تحولات همزمان در بازارهای جهانی و داخلی است. در حالی که اونس جهانی یک رالی تاریخی را تجربه می‌کند، بازار تهران رفتار متفاوتی از خود نشان داده و شرایط ویژه‌ای را برای سرمایه‌گذاران ایرانی رقم زده است. این روزها هر خبری از تنش‌های ژئوپلیتیک یا سیاست‌های پولی اقتصادهای بزرگ، موجی از نوسان را به همراه دارد که درک آن برای حفظ ارزش دارایی‌ها ضروری است.

جهش حدود ۱۰ درصدی اونس و رسیدن آن به محدوده ۴۳۸۰ دلار تحت تاثیر تنش‌های بین‌المللی و تغییر رویکرد فدرال رزرو رخ داده است. با این حال در بازار داخلی ایران، افت نرخ ارز باعث شده تا حباب سکه به کمترین میزان دو سال اخیر یعنی ۲.۹۵ میلیون تومان برسد. این واگرایی بی‌سابقه نشان می‌دهد که روند بازارهای جهانی همیشه به صورت مستقیم در بازار تهران منعکس نمی‌شود.

چه عواملی آینده قیمت طلا را در جهان تعیین می‌کنند

بازار جهانی طلا در سال جاری میلادی یک چرخه کامل و پرنوسان را پشت سر گذاشته است. پس از ثبت رکورد تاریخی ۵۵۸۹ دلار در ماه ژانویه و یک اصلاح سنگین ۱۸ درصدی، این فلز گران‌بها هفته‌ها در کانال ۴۰۰۰ دلار متوقف ماند. اما از ابتدای آگوست با یک جهش خیره‌کننده ۴۰۰ دلاری، اکنون در مسیر ثبت بهترین عملکرد ماهانه خود در قرن حاضر قرار دارد. افزایش تقاضای فیزیکی توسط نهادهای حاکمیتی یکی از پایه‌های این صعود است. بانک‌های مرکزی تنها در سه‌ماهه دوم سال جاری خالصا ۲۸۹ تن طلا خریداری کرده‌اند که رشد ۶۲ درصدی نسبت به سال قبل را نشان می‌دهد و ارزش این خریدها ده‌ها میلیارد دلار برآورد می‌شود. در این میان، خرید مستمر بانک مرکزی چین که ذخایر خود را به سطح بی‌سابقه ۲۳۷۷.۵ تن رسانده، سیگنال روشنی از تغییر استراتژی ذخایر ارزی در سطح کلان است. از سوی دیگر، افت احتمالات برای افزایش نرخ بهره آمریکا به دلیل آمارهای ملایم تورمی، جذابیت نگهداری دارایی‌های بدون بازده ثابت مانند طلا را دوچندان کرده است.

معمای بازار تهران و افت تاریخی حباب سکه

برخلاف روند پرشتاب جهانی که با اخبار اقتصاد کلان هدایت می‌شود، بازار داخلی در هفته‌های اخیر آرامش و حتی رکود نسبی را تجربه کرده است. بهای هر گرم طلای ۱۸ عیار با رشد بسیار محدود هفتگی به سطح ۱۹ میلیون و ۱۱۵ هزار تومان رسید. اما مهم‌ترین اتفاق در بازار مسکوکات رخ داده است؛ جایی که بهای سکه امامی به ۱۸۹.۵ میلیون تومان رسید و حباب آن با یک افت چشمگیر ۶۰۰ هزار تومانی به سطح ۲.۹۵ میلیون تومان سقوط کرد که کمترین میزان در دو سال گذشته به شمار می‌رود. دلیل اصلی این پدیده، تضعیف ارزش دلار در بازار آزاد داخلی است که اثر صعود تند اونس جهانی را تا حد زیادی خنثی کرده است. به عبارتی، همزمان با گرانی طلا در بازارهای بین‌المللی، دارایی‌های مبتنی بر طلا در تهران نسبت به ارزش ذاتی خود ارزان‌تر معامله می‌شوند و رفتار محافظه‌کارانه‌ای را از سوی فعالان بازار نشان می‌دهند.

مثال عددی از تغییرات ارزش دارایی در دو بازار

فرض کنید یک سناریوی سرمایه‌گذاری را بر اساس داده‌های اخیر بررسی می‌کنیم. اونس جهانی پس از سقف ۵۵۸۹ دلاری دچار افت شد اما فقط در چند هفته اخیر حدود ۴۰۰ دلار معادل ۱۰ درصد رشد را ثبت کرد. اگر این رشد مستقیما در بازار ایران منعکس می‌شد، باید شاهد جهش قیمت‌ها می‌بودیم. اما در عمل، یک خریدار داخلی می‌بیند که در همان هفته‌ای که اونس ۳۴ دلار گران شده، هر گرم طلای ۱۸ عیار تنها ۳۱۰ هزار تومان نوسان مثبت داشته و حباب سکه ۶۰۰ هزار تومان آب رفته است. این اعداد به خوبی نشان می‌دهند که نوسانات بازار تهران، معادله‌ای پیچیده از ترکیب قیمت جهانی و نرخ برابری ارز محلی است.

روند نقره و چشم‌انداز میان‌مدت بازار فلزات

در کنار طلا، نقره نیز تحرکات قابل توجهی داشته و با رشد ۱۲ درصدی ماهانه به سطح ۶۴.۷ دلار رسیده است. اگرچه این رقم با سقف تاریخی ۱۲۱.۶ دلاری ثبت شده در ابتدای سال فاصله چشمگیری دارد، اما پیش‌بینی ششمین سال متوالی کسری ساختاری در عرضه این فلز که تا ۵۰ میلیون اونس تخمین زده می‌شود، توجه‌ها را به سمت پتانسیل‌های نهفته آن جلب کرده است. در مجموع، تحلیلگران نهادهای مالی معتبر دامنه نوسان گسترده‌ای را برای فلزات گران‌بها متصور هستند و عواملی مانند تنش‌های منطقه‌ای میان قدرت‌ها را مهم‌ترین ریسک این بازار می‌دانند.

نکته‌های کلیدی

• اونس جهانی با رشد ۱۰ درصدی اخیر خود، در مسیر ثبت یکی از بهترین عملکردهای ماهانه قرن حاضر است.
• خریدهای سنگین بانک‌های مرکزی، به ویژه خرید ۲۸۹ تنی در سه‌ماهه دوم، کف حمایتی قدرتمندی ایجاد کرده است.
• در بازار ایران، کاهش ارزش دلار منجر به افت حباب سکه به کمترین سطح دو ساله و ارزان شدن نسبی آن شده است.
• پیش‌بینی‌های تحلیلگران برای میانگین قیمت طلا در پایان سال، به دلیل ریسک‌های موجود در محدوده ۴۵۰۰ دلار قرار دارد.
• نقره نیز با وجود فاصله تا سقف تاریخی خود، به دلیل کسری ساختاری در عرضه، مورد توجه بخشی از بازار قرار گرفته است.